Netflix Đã Làm Gì Để Trở Thành 'Ông Vua' Thị Trường Streaming?

Trong thập niên 1980, ngành cho thuê video bùng nổ tại Mỹ. Việc thuê video với chi phí hợp lý cho phép người dân tận hưởng những bộ phim yêu thích ngay tại nhà. Giữa bối cảnh đó, Blockbuster ra đời vào năm 1985, nhanh chóng tạo tiếng vang với kho băng hơn 8.000 đầu phim và hệ thống quản lý hiện đại. Đến năm 1990, Blockbuster đã mở rộng lên 1.000 cửa hàng trên toàn thế giới, thống trị ngành cho thuê video.

Tuy nhiên, Blockbuster mắc phải sai lầm chí mạng: đánh giá thấp sự phát triển của internet. Trong khi đó, hai kỹ sư phần mềm Reed Hastings và Marc Randolph lại nhìn thấy tiềm năng khổng lồ của công nghệ này. Ý tưởng đột phá của họ nảy sinh từ một sự cố nhỏ: Hastings quên trả video đúng hạn và bị phạt 40 đô la.

Ban đầu, Netflix gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là khi Amazon, “gã khổng lồ” thương mại điện tử, nhảy vào thị trường DVD. Jeff Bezos từng đề nghị mua lại Netflix với giá 15 triệu đô la, nhưng bị từ chối. Kết quả là Netflix phải nhượng bộ, hợp tác với Amazon để phân chia khách hàng. Tuy nhiên, chỉ Amazon thực sự hưởng lợi, còn Netflix vẫn loay hoay tìm chỗ đứng.

Tháng 9/1999, Netflix tìm ra bước ngoặt với mô hình thuê phim theo gói định kỳ. Chỉ cần trả 20 đô la mỗi tháng, khách hàng có thể thuê cùng lúc 4 DVD, không hạn chế thời gian trả và không bị phạt. Mô hình này đã cách mạng hóa thói quen xem phim tại nhà, tạo nguồn doanh thu ổn định và đưa Netflix bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ.

Vào cuối thập niên 1990, thị trường chứng khoán Mỹ chứng kiến sự bùng nổ và sau đó sụp đổ của các startup công nghệ trong cơn "bong bóng dotcom." Giai đoạn này làm lung lay niềm tin của các nhà đầu tư, khiến việc huy động vốn trở nên khó khăn hơn bao giờ hết. Netflix, khi đó vẫn là một startup non trẻ, phải đối mặt với nguy cơ sống còn.

Trong nỗ lực cứu vãn công ty, Reed Hastings và Marc Randolph đã đề nghị bán Netflix cho Blockbuster – gã khổng lồ trong ngành cho thuê phim. Hastings thuyết phục:

Tuy nhiên, Blockbuster không mấy mặn mà. Khi nghe đề xuất mức giá 50 triệu đô, CEO John Antioco thậm chí bật cười mỉa mai, khiến thương vụ nhanh chóng đổ bể.

Ngày 23/5/2002, Netflix được niêm yết trên sàn chứng khoán Mỹ. Dù thị trường vẫn chưa hoàn toàn phục hồi sau bong bóng dotcom, Netflix huy động được nguồn vốn quan trọng. Năm 2003, công ty lần đầu có lãi, với hơn 1 triệu người đăng ký.

Tuy nhiên, Netflix không hề nao núng. Sau khi thử nghiệm nhiều chiến lược từ bán DVD cũ đến xây dựng mạng xã hội, họ nhận ra cần tập trung vào dịch vụ cốt lõi. Bước ngoặt đến vào năm 2007, khi Netflix giới thiệu dịch vụ phát trực tuyến (streaming).

Bước chuyển mình sang dịch vụ phát trực tuyến của Netflix không chỉ mở ra kỷ nguyên giải trí mới mà còn đặt dấu chấm hết cho Blockbuster – một biểu tượng của ngành cho thuê phim truyền thống.

Đến năm 2011, Netflix chiếm gần 30% băng thông internet tại Mỹ trong giờ cao điểm và vươn xa ra các thị trường Bắc Mỹ, Mỹ Latinh, và châu Âu. Trong khi đó, Blockbuster dần sa lầy trong những quyết định sai lầm.

Năm 2009, Netflix ghi nhận thu nhập 116 triệu USD, trong khi Blockbuster chịu khoản lỗ khổng lồ 518 triệu USD. Ngày 1/7/2010, Blockbuster bị hủy niêm yết khỏi sàn chứng khoán New York. Hàng nghìn cửa hàng của họ lần lượt đóng cửa, chỉ còn duy nhất một chi nhánh nhượng quyền tại Bend, Oregon – nơi sau này trở thành chủ đề của một bộ phim tài liệu được phát hành… trên Netflix.

Cuộc đua này là minh chứng rõ nét cho một sự thật: doanh nghiệp không thích nghi với thời đại sẽ bị loại bỏ. Netflix, nhờ sự đổi mới không ngừng, đã vượt qua Blockbuster để trở thành người dẫn đầu trong kỷ nguyên giải trí kỹ thuật số, sẵn sàng tiến bước vào những chặng đua mới.

Ngay sau khi vượt qua Blockbuster, Netflix lại tự đẩy mình vào một cuộc khủng hoảng nghiêm trọng. Năm 2011, công ty quyết định chia dịch vụ thành hai nền tảng riêng biệt:

Trong bối cảnh nền kinh tế Mỹ đang phục hồi sau Khủng hoảng Tài chính 2008, sự thay đổi bất ngờ này đã tạo nên làn sóng phản đối dữ dội. Khách hàng không hài lòng với việc phải quản lý hai tài khoản riêng biệt, trong khi chi phí lại tăng cao. CEO Reed Hastings đã phải công khai xin lỗi qua một video, nhưng thay vì xoa dịu tình hình, nó trở thành chủ đề chế giễu trên mạng và các chương trình hài kịch.

Đối mặt với khủng hoảng, Netflix nhanh chóng từ bỏ ý tưởng Qwikster và quay về mô hình tích hợp mọi dịch vụ trên một nền tảng. Nhưng công ty cũng nhận ra rằng để tránh phụ thuộc vào nội dung bản quyền đắt đỏ từ các hãng khác, họ cần kiểm soát tương lai của chính mình.

Đại dịch COVID-19 đã làm thay đổi thói quen giải trí toàn cầu. Trong thời gian giãn cách xã hội, Netflix trở thành dịch vụ phát trực tuyến phổ biến nhất nhờ nội dung phong phú và dễ tiếp cận.

Netflix đã chứng minh khả năng phục hồi mạnh mẽ trước những sai lầm và thách thức trong quá khứ. Tuy nhiên, khi thị trường phát trực tuyến ngày càng đông đúc, họ cần tiếp tục đổi mới để duy trì vị trí dẫn đầu, với chiến lược tập trung vào nội dung độc quyền, công nghệ tiên tiến, và mở rộng thị trường quốc tế.

Vào thời điểm đó, nhiều người trong ngành tin rằng Netflix đang đối mặt với khó khăn nghiêm trọng khi không còn nắm giữ vị trí độc quyền như trước. Thậm chí, không ít ý kiến dự đoán rằng công ty này có thể trở thành mục tiêu thâu tóm trong tương lai gần.

Hiện tại, Netflix tiếp tục vượt qua các đối thủ lớn để duy trì ngôi vương trên thị trường. Với khoảng 280 triệu thuê bao trả phí trên toàn thế giới, biên lợi nhuận của công ty đã phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn sụt giảm vào năm 2022, đạt đỉnh vào quý 3 năm 2024.

Trong bức thư quý gửi cổ đông, Netflix chỉ rõ:

Netflix từ một startup công nghệ nhỏ bé đã vươn mình trở thành gã khổng lồ thống trị thị trường phát trực tuyến. Tuy nhiên, trong một ngành công nghệ không ngừng thay đổi, vị thế này không phải là mãi mãi.

Từ một startup nhỏ bé cho đến khi trở thành "ông hoàng" của ngành công nghiệp streaming, hành trình của Netflix là minh chứng sống động cho sức mạnh của sự đổi mới và tầm nhìn chiến lược. Tuy nhiên, thành công hôm nay không đảm bảo cho vị thế ngày mai.

Với sức mạnh hiện tại, Netflix hoàn toàn có khả năng định hình tương lai của ngành streaming. Nhưng liệu họ có tiếp tục giữ vững ngôi vương trong thập kỷ tới? Chỉ thời gian mới có thể trả lời, và mọi con mắt sẽ tiếp tục dõi theo bước đi tiếp theo của gã khổng lồ này.